Χοληστερόλη: φίλη και εχθρός μας!

Γενικά

Η διατήρηση της ολικής, χαμηλής πυκνότητας λιποπρωτεϊνης (LDL) και της υψηλής πυκνότητας λιποπρωτεϊνης (HDL) σε φυσιολογικά επίπεδα είναι σημαντική για τη μείωση του σχηματισμού αθηροσκληρωτικής πλάκας και του κινδύνου στεφανιαίας νόσου (CDC). Αρκετά θρεπτικά συστατικά, διατροφικοί παράγοντες, τρόφιμα και ποτά έχουν ευεργετικά αποτελέσματα στις συγκεντρώσεις χοληστερόλης στο αίμα: ωμέγα-6 και ωμέγα-3 πολυακόρεστα λιπαρά οξέα, φυτικές ίνες, φυτοστερόλες και καρύδια, όλα αυτά μειώνουν την ολική και LDL χοληστερόλη. Η μέτρια κατανάλωση αλκοολούχων ποτών αυξάνει τη HDL χοληστερόλη.

Τι είναι η χοληστερόλη;

Η χοληστερόλη είναι μία λιπαρή ουσία, η οποία κυκλοφορεί στο αίμα καθώς βρίσκεται σε όλα τα κύτταρα του σώματος. Είναι απαραίτητη για τον οργανισμό, αφού αποτελεί βασικό συστατικό των μεμβρανών των κυττάρων. Επιπλέον, έχει καθοριστικό ρόλο στην ανάπτυξη νευρικών συνδέσμων του εγκεφάλου και βοηθάει τον οργανισμό στο σχηματισμό και την προστασία των νευρώνων και στη δημιουργία των ιστών των κυττάρων.

Σε πολλές βιοχημικές διαδικασίες συμμετέχει ως δομικό συστατικό, όπως για τη παρασκευή της προβιταμίνης D και το σχηματισμό στεροειδών ορμονών (οιστρογόνα, ανδρογόνα). Μαζί με πρωτεΐνες σχηματίζει λιποπρωτεΐνες και βρίσκεται σε αφθονία σε ιστούς που την παράγουν ή έχουν πυκνές μεμβράνες, όπως το ήπαρ, την σπονδυλική στήλη και τον εγκέφαλο. Γι’ αυτό και ο οργανισμός μας παράγει το 80% περίπου της χοληστερόλης (700-900mg) και μόνο ένα 20 %  λαμβάνουμε μέσω της διατροφής μας (250-300mg).

Χοληστερόλη αίματος

Επειδή το αίμα (κυρίως νερό) και η χοληστερόλη (τύπος λιπιδίου) δεν αναμιγνύονται, το σώμα χρησιμοποιεί ειδικές πρωτεΐνες-φορείς για τη μεταφορά της χοληστερόλης μέσω της κυκλοφορίας του αίματος. Αυτοί οι ειδικοί φορείς ονομάζονται λιποπρωτεϊνες. Οι λιποπρωτεϊνες είναι σφαιρικά σωματίδια, που εσωκλείουν εσωτερικά τη χοληστερόλη και άλλους τύπους λιπιδίων, ενώ εξωτερικά περιβάλλονται από φιλικά προς το νερό (υδρόφιλα) συστατικά.

Υπάρχουν διάφοροι τύποι λιποπρωτεϊνικών σωματιδίων, που επηρεάζουν την καρδιαγγειακή υγεία:

1. Λιποπρωτεϊνη χαμηλής πυκνότητας (LDL): μεταφέρει χοληστερόλη από το ήπαρ σε όλα τα κύτταρα του σώματος. Αναφέρεται ως ”κακή” χοληστερόλη γιατί μπορεί να συμβάλλει στο σχηματισμό αθηρωματικής πλάκας. Τα κυκλοφορούντα σωματίδια LDL αποτελούν στοιχείο οξειδωτικής βλάβης, ειδικά αν είναι μικρά και πυκνά. Μόλις οξειδωθεί η LDL, είναι πιο επιρεπής να παγιδευτεί στα αρτηριακά τοιχώματα και να συμβάλλει στη δημιουργίας αθηρωματικής πλάκας.

2 & 3 Λιποπρωτεϊνη πολύ χαμηλής πυκνότητας (VLDL) και Λιποπρωτεϊνη ενδιάμεσης πυκνότητας (IDL): είναι εξίσου αθηρογόνες όπως και η LDL. Ταξιδεύουν στην αιματική  κυκλοφορία παρέχοντας τριγλυκερίδια (VLDL) και χοληστερόλη (IDL) σε ιστούς και κύτταρα σε όλο το σώμα.

4. Λιποπρωτεϊνη υψηλής πυκνότητας (HDL): μεταφέρει χοληστερόλη από τα κύτταρα του σώματος στο ήπαρ για ανακύκλωση ή απόρριψη. Αναφέρεται και ως ”καλή” επειδή βοηθά στην απομάκρυνση της χοληστερόλης από τις αρτηρίες, μειώνοντας τον κίνδυνο αθηρωματικής πλάκας.

Το λιπιδαιμικό προφίλ στο αίμα ερμηνεύεται σε συνδυασμό με άλλους παράγοντες όπως οικογενειακό ιστορικό, υψηλή αρτηριακή πίεση, κάπνισμα, διαβήτης τύπου 2, παχυσαρκία και καθιστική ζωή, προκειμένου να προβλεφτεί ο 10ετής κίνδυνος καρδιακής νόσου ή εγκεφαλικού επεισοδίου.

Γιατί λοιπόν ένα τόσο σημαντικό για την ύπαρξή μας μόριο, ενοχοποιείται ως παράγοντας αυξημένου κινδύνου για τα αγγεία μας;

Στο παρελθόν και συγκεκριμένα τη δεκαετία του ’70 μετά τα αποτελέσματα της μελέτης Framingham, όπου αυξημένες τιμές ολικής χοληστερόλης συσχετίστηκαν με ήπια αυξημένο κίνδυνο για καρδιαγγειακά νοσήματα, αναπτύχθηκε η θεωρία ότι η χοληστερόλη είναι η πηγή κινδύνου για την υγεία μας και τα αγγεία μας ειδικότερα.

Τα τελευταία χρόνια όμως, πολλές μελέτες με αποκορύφωμα αυτή του Πανεπιστημίου του Harvard, συσχετίζουν την αυξημένη τιμή χοληστερόλης με την ύπαρξη φλεγμονής στο σώμα μας!

Τι είναι η φλεγμονή;

Φλεγμονή είναι η απάντηση του οργανισμού μας σε οποιοδήποτε ερέθισμα εσωτερικό η εξωτερικό μπορεί να μας απειλήσει. Ουσιαστικά είναι το πρώτο στάδιο επούλωσης. Το σώμα μας όταν αναπτύσσει φλεγμονή κάνει κάτι μοναδικό: προκαλεί αγγειοσύσπαση και αύξηση των παραγόντων πήξης, ώστε ν’ αποφευχθεί η αιμορραγία, αυξάνει τα λευκοκύτταρα (πολλαπλασιάζονται για να περιορίσουν τα μικρόβια) και τέλος αυξάνει τη χοληστερόλη για να επιταχύνει τις παραπάνω διαδικασίες.

Άρα τα αυξημένα επίπεδα της χοληστερόλης υποδηλώνουν ότι κάτι συμβαίνει στα αγγεία μας. Είναι ένας δείκτης φλεγμονής, όπως ακριβώς είναι η hs-CRP και ομοκυστεΐνη.

Τι χρειάζεται να κάνουμε;

Η συνήθης φαρμακευτική αγωγή είναι οι στατίνες, μια κατηγορία φαρμάκων για τη μείωση της χοληστερόλης.Οι στατίνες παρεμβαίνουν στο ηπατικό ένζυμο HMG-CoA reductase, το οποίο απαιτείται για τη σύνθεση της χοληστερόλης. Αν και υπάρχει μικρή μεταβλητότητα ανάλογα με τη συνταγογραφούμενη στατίνη, αυτές μπορούν να μειώσουν τη συγκέντρωση της LDL στο αίμα κατά 20-40%. Οι στατίνες μειώνουν επίσης τον κίνδυνο της καρδιακής προσβολής, ισχαιμικού επεισοδίου και στεφανιαίας επαναγγείωσης, τόσο σε άτομα υψηλού όσο και χαμηλού κινδύνου. Κάποιες από τις μη συχνές παρενέργειες των στατινών είναι η μυοπάθεια (μυικός πόνος ή αδυναμία) και ο αυξημένος κίνδυνος ανάπτυξης διαβήτη.

Το σώμα μας είναι δομημένος να έχει επάρκεια σε χοληστερόλη για να μπορεί να παράγει ορμόνες, νευροδιαβιβαστές (όπως η σεροτονίνη), βιταμίνη D.

Η υιοθέτηση υγιεινών συνηθειών, όπως η ισορροπημένη διατροφή με εξασφάλιση όλων των απαραίτητων θρεπτικών συστατικών, η απώλεια βάρους, η άσκηση και φυσικά η διακοπή του καπνίσματος όπως και η διαχείριση του στρες είναι ο σωστός τρόπος εύρυθμης λειτουργίας του οργανισμού.

Χρησιμοποιούμε cookies για να κάνουμε ακόμη καλύτερη την εμπειρία σας στο site μας. Αν συμφωνείτε, υποθέτουμε ότι είστε σύμφωνος/η να δέχεστε cookies από αυτό το site.

Privacy Settings saved!
Setari permisiuni

Utilizăm fişiere de tip cookie pentru a personaliza și îmbunătăți experiența ta pe website-ul nostru. Dacă continuați, presupunem că sunteți de acord să primiți cookie-uri de pe acest site.

Utilizăm fișiere de tip cookie pentru a personaliza și imbunătăți experiența ta pe website-ul nostru.

Utilizăm fișiere de tip cookie pentru a personaliza și îmbunătăți experiența ta pe website-ul nostru.
  • wordpress_test_cookie
  • wordpress_logged_in_
  • wordpress_sec

Decline all Services
Accept all Services